19:00 · avondeditie11 min lezen
Anthropic-medewerker claimt 150 jaar oude wiskundevraagstuk opgelost: met hulp van Claude
Nvidia verliest 1 biljoen na gedwongen vertrek Huang
AI-beeld15.510 signalen gescand · 275 kandidaten beoordeeld · 8 verhalen gekozen
De vijf koppen van vandaag
- Anthropic-medewerker claimt 150 jaar oude wiskundevraagstuk opgelost: met hulp van Claude
- Nvidia verliest 1 biljoen dollar beurswaarde na gedwongen vertrek Jensen Huang
- Universiteit Leiden trekt stekker uit samenwerking met Chinese universiteit na zorgen over datalekken
- Signal blokkeert screenshots om AI-assistenten buiten privégesprekken te houden
- Ubisoft richt AI-gamestudio op en schrapt tegelijk 166 banen
Rode draad: Wat begon als een race naar almacht eindigt in een week vol schandalen, verliezen en achterhoedgevechten: de AI-boom confronteert zichzelf met zijn eigen risico’s.
Het nieuws van vandaag
Wiskundige claim met AI zorgt voor discussie in het vakgebied
Levent Alpöge zegt dat hij met Claude de Riemann-hypothese heeft opgelost. Nu volgt de echte test: kunnen andere wiskundigen het bewijs controleren?
Wetenschap Tech
Een medewerker van Anthropic heeft vrijdag een wiskundig bewijs van vier pagina’s gepubliceerd. Daarin claimt hij de Riemann-hypothese te hebben opgelost. Dat is een beroemd vraagstuk uit 1859 over de verdeling van priemgetallen: getallen die alleen deelbaar zijn door 1 en door zichzelf.
Levent Alpöge kwam tot het bewijs met hulp van Claude. Dat is het AI-systeem van zijn eigen werkgever, dat tekst begrijpt en schrijft. Hij gebruikte een interne versie die niet publiek beschikbaar is. “Claude en ik hebben de afgelopen maanden een geweldige tijd beleefd”, schrijft hij. “Maar vlak voor de finishlijn liet Claude me achter zich.”
De aankondiging volgt een dag na de beursgang van Anthropic. Het is de grootste beursgang ooit voor een AI-bedrijf. Alpöge ontkent dat de timing bewust was: “Als ik had gekund, had ik dit allemaal veel eerder afgerond.”
Het Clay Mathematics Institute looft 1 miljoen dollar uit voor een oplossing van het vraagstuk. De voorzitter noemt de claim “een aankondiging van historisch belang”. Hij waarschuwt wel dat er “een lange weg te gaan is”. Het bewijs moet eerst grondig worden gecontroleerd en begrepen.
Onder wiskundigen leidt dit soort werk tot felle discussies. Een groep wiskundigen schreef in september dat AI-bedrijven met zulke claims vooral willen laten zien hoe geavanceerd hun producten zijn. Volgens hen schaadt deze werkwijze de wiskunde als vakgebied.
Wat dit betekent in Nederland: Als computerprogramma’s wiskundige bewijzen leveren, worden wetenschappelijke doorbraken afhankelijk van bedrijven die hun code niet vrijgeven. Zo ontstaat een nieuw soort wetenschap die voor buitenstaanders moeilijk te controleren is.
Bron: NU.nl
De beursgang die de techcrash niet kon stoppen
Anthropic haalde een recordbedrag op. De aandelenkoers opende hoger, zakte daarna weg en sloot onder de uitgifteprijs. Nu draait het om de vraag wat deze tegenvaller gaat kosten.
Bedrijfsleven Financieel
Anthropic, de maker van AI-assistent Claude, verkocht zijn aandelen voor een hogere prijs dan vooraf was voorzien. Samen met een onderhandse verkoop aan grote investeerders (een zogenoemde private placement) haalde het bedrijf meer geld op dan enig AI-bedrijf ooit bij een beursgang. De koers begon hoger, maar verloor al snel terrein. Aan het eind van de week stond het aandeel net onder de introductiekoers van zes dollar.
Analisten zien daarin een signaal. De vraag naar geavanceerde AI-modellen blijft sterk. Toch lijken makers ervan minder vrij te zijn om zelf hun prijzen te bepalen.
De timing was ongunstig. Een dag eerder maakte Nvidia het vertrek van topman Jensen Huang bekend. Daarop kelderde de koers van de chipmaker. Nvidia verloor 23 procent in één week, de sterkste daling sinds 2008. Het aandeel staat nu 48 procent onder de piek van oktober.
De onrust trof de hele techsector. De Nasdaq 100 Index, een graadmeter voor grote technologiebedrijven, daalde 10 procent. Dat is de grootste wekelijkse daling sinds maart 2020. De bredere S&P 500 belandde in een correctie: een daling van minstens 10 procent ten opzichte van de recente top.
Beleggers kijken nu vooral naar de Amerikaanse centrale bank, de Federal Reserve. Die verhoogt volgende maand naar verwachting de rente. Lenen wordt daardoor duurder. Dat kan de enorme investeringen in datacenters afremmen.
Ook de politiek speelt mee. De Democraten boekten winst bij de tussentijdse verkiezingen, de midterms. Daardoor neemt de kans toe dat nieuwe datacenters in belangrijke districten vertraging oplopen of worden tegengehouden.
Wat dit betekent in Nederland: De koersdaling in de techsector maakt ook Nederlandse pensioenfondsen onrustig. In Nederland gebruikt 33% van de bedrijven AI, maar weinig bedrijven ontwikkelen het zelf.
Bron: Headliner.nl
Wall Street zet een cijfer op het verlies van Jensen Huang
Nvidia is 1 biljoen dollar minder waard sinds het gedwongen vertrek van zijn CEO. Beleggers twijfelen of het bestuur de juiste keuze maakte.
Bedrijfsleven Bestuur
Nvidia heeft volgens Business Insider 1 biljoen dollar aan beurswaarde verloren sinds het vertrek van topman Jensen Huang. De medeoprichter moest op 12 november opstappen. Aanleiding waren onthullingen over een relatie met een vermoedelijke Chinese spion.
Goed nieuws hielp het aandeel niet. Nvidia presenteerde sterke kwartaalcijfers en kondigde aan voor 150 miljard dollar eigen aandelen terug te kopen. Zo’n inkoop moet de koers normaal gesproken ondersteunen. Toch daalde het aandeel die week 23 procent.
Huang maakte van Nvidia een van de belangrijkste bedrijven in AI. Het bedrijf begon als maker van chips voor videogames. Inmiddels leveren de chips de rekenkracht achter de meeste AI-systemen. Huang was 21 jaar CEO. Dat is bijna drie keer zo lang als gemiddeld bij de 500 grootste beursgenoteerde bedrijven in de VS (de S&P 500). Werknemers waren zeer loyaal aan hem, en voor de buitenwereld was hij het gezicht van Nvidia.
Drie familieleden van Huang werken nog bij het bedrijf. Het gaat om zoon Spencer, dochter Madison en schoonzoon Nico Caprez. Caprez is verantwoordelijk voor de wereldwijde groei van Nvidia’s AI-infrastructuur: de datacenters en systemen waarop AI draait.
Het bestuur bevestigde dinsdag dat een wervingsbureau een opvolger zoekt. Dat gebeurde tijdens de kwartaalpresentatie aan beleggers. Palmer Luckey wil dat Huang terugkeert. Luckey richtte de VR-brillenmaker Oculus en het defensiebedrijf Anduril op. “China is thrilled to have Jensen out” (“China is blij dat Jensen weg is”), zei hij.
Wat dit betekent in Nederland: Een bedrijf dat zijn oprichter vervangt, krijgt te maken met zijn blijvende invloed op cultuur, personeel en imago. Nederlandse techbedrijven lopen hier vaker tegenaan naarmate startups groter en volwassener worden.
Bron: Business Insider
Leiden stopt Chinese samenwerking na eigen kritiek
De universiteit zou jaarlijks 200 Chinese studenten in AI-vakken opleiden. Nu gaat het niet door. De reden: zorgen over datalekken naar de Chinese overheid.
Onderwijs Veiligheid
De Universiteit Leiden zet een geplande samenwerking met de Chinese universiteit Xi’an Jiaotong stop. Het besluit volgt op kritiek van het eigen personeel. Ook speelden zorgen mee dat gevoelige informatie bij de Chinese overheid terecht zou komen.
Volgens het plan zouden jaarlijks 200 Chinese studenten wiskunde, computerwetenschappen of kunstmatige intelligentie gaan studeren. Ze zouden een jaar in Leiden doorbrengen en de rest van hun studie op het Chinese eiland Hainan. Na afloop zouden ze in beide landen een volwaardig diploma krijgen.
Veel docenten maakten bezwaar. Zij vreesden dat de Chinese studenten zouden werken met gevoelige Europese datasets. Dat zijn verzamelingen gegevens die niet in handen van de Chinese overheid mogen komen. Daarnaast noemden de docenten de extra werkdruk als zorg. Ook gaven ze aan dat ze de kwaliteit van het onderzoek van de Chinese studenten niet goed kunnen beoordelen. Volgens de Australische denktank ASPI heeft Xi’an Jiaotong nauwe banden met Chinese defensiebedrijven.
De universiteit laat weten dat het besluit “in goed overleg” is genomen. Het gaat volgens Leiden om “afgewogen keuzes die aansluiten bij onze krachten en ambities, met daarbij oog voor onze academische waarden en de veranderende wereld waarin we samenwerken”.
Decaan Jasper Knoester was de drijvende kracht achter het plan. Hij probeerde eerder tevergeefs een Groningse campus in China te openen.
Onbevestigd: dit steunt op één bron; behandel de details met voorbehoud.
Bron: NOS
Signal blokkeert screenshots tegen AI-assistenten
De chatapp wil voorkomen dat Apple’s Siri AI en Google’s Gemini Intelligence privéberichten meelezen. Screenshots zijn nu geblokkeerd op iOS 27 en Android.
Privacy Tech
Signal blokkeert screenshots op iOS 27, de nieuwe versie van het iPhone-besturingssysteem. Op ondersteunde Android-versies schakelt de app een beveiliging in zodra een AI-assistent het scherm probeert uit te lezen. Tegenover persbureau Reuters spreekt Signal van een “existentiële bedreiging” voor de privacy van gebruikers.
Het probleem zit in AI-assistenten die diep in het besturingssysteem van de telefoon of computer zijn ingebouwd. Voorbeelden zijn Apple’s Siri AI en Google’s Gemini Intelligence. Zulke assistenten kunnen meekijken met wat er op het scherm staat, zodat ze taken voor de gebruiker kunnen uitvoeren. Dat raakt de kern van Signal: end-to-end-encryptie. Die techniek zorgt ervoor dat alleen verzender en ontvanger een bericht kunnen lezen. Maar zodra een bericht ontsleuteld op het scherm staat, kan een assistent het alsnog vastleggen en buiten het toestel verwerken.
Dat risico is niet theoretisch. Meta’s AI-agent Muse, een assistent die zelfstandig taken uitvoert, legde onlangs Signal-berichten vast op Android en macOS. Muse kon dat dankzij ruime toestemmingen die gebruikers bij de installatie geven. Daaronder vallen toegankelijkheidsfuncties, die bedoeld zijn om mensen met een beperking te helpen en het scherm kunnen uitlezen. Op macOS ging het ook om screenshots. Volgens Meta gebeurde dit alleen met uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker.
Signal nam eerder al maatregelen tegen Recall, een Windows-functie van Microsoft die regelmatig momentopnamen van het scherm maakt. Toch noemt het bedrijf zijn bescherming onvolledig. Op macOS zijn screenshots niet betrouwbaar te blokkeren. Ook kunnen AI-systemen nog steeds bij bestanden en meldingen op het toestel.
Signal roept Apple, Google en Microsoft op om het eenvoudig te maken AI-agenten volledig buiten apps te houden.
Bron: The Decoder
Ubisoft richt AI-gamestudio op en schrapt 166 banen
Het nieuwe dochterbedrijf Motherbrain moet slimme computergestuurde personages en AI-gamemasters ontwikkelen. Tegelijk vallen er ontslagen in Québec.
Bedrijfsleven Games
Ubisoft heeft een zelfstandig dochterbedrijf opgericht, Motherbrain genaamd, dat AI-toepassingen voor games moet ontwikkelen. Het bedrijf noemt onder meer slimme computergestuurde personages, ook wel npc’s genoemd. Daarnaast werkt Motherbrain aan AI-gamemasters die gebeurtenissen in een game kunnen aansturen. Het team werkte eerder al aan Teammates, een technologie voor medespelers die generatieve AI aanstuurt en zelf nieuwe reacties en gesprekken kan maken.
De technologie is niet alleen bedoeld voor games van Ubisoft. Het bedrijf wil de hulpmiddelen ook beschikbaar stellen aan andere gameontwikkelaars. Tegelijk schrapt Ubisoft 166 banen bij studio’s in Québec City en Montréal. Het bedrijf kampt al langere tijd met lagere inkomsten en wil kosten besparen. In de eerste helft van het huidige boekjaar kwam de omzet uit op bijna 645 miljoen euro, 16,5 procent minder dan een jaar eerder.
Na aftrek van alle kosten leed Ubisoft bijna 249 miljoen euro verlies. Van de uitgaven ging ruim 460 miljoen euro naar onderzoek en ontwikkeling.
Wat dit betekent in Nederland: De game-industrie automatiseert sneller dan andere creatieve sectoren: bij grote bedrijven hier gebruikt 67% AI, maar de banen verdwijnen ook (CBS, 2025).
Bron: NU.nl
Meta schrapt klimaatdoel voor 2030
Het bedrijf gaat zijn eigen deadline waarschijnlijk niet halen vanwege de AI-datacenterbouw. De tijdlijn wordt “heroverwogen”.
Klimaat Bedrijfsleven
Meta gaat zijn eigen klimaatdoelen waarschijnlijk niet halen vanwege de ontwikkelingen in de AI-sector. Daarom gaat het bedrijf zijn tijdlijn heroverwegen. Het doel was om in 2030 klimaatneutraal te zijn, maar vermoedelijk wordt het opgeschoven naar een later jaar. Google, Amazon en Microsoft hebben vergelijkbare doelen die vooralsnog onveranderd zijn.
De datacenterbouw voor AI-infrastructuur vergt enorme hoeveelheden energie en materiaal. Meta heeft niet bekendgemaakt hoeveel extra CO2-uitstoot de AI-activiteiten veroorzaken of hoeveel langer het bedrijf nodig denkt te hebben om klimaatneutraal te worden.
Bron: Tweakers
CoreWeave: schuldenaar als barometer van de AI-boom
Het bedrijf huurt rekenkracht uit aan OpenAI en andere AI-giganten. Het heeft 47 miljard dollar schuld. Als het omvalt, voelt iedereen het.
Financieel Infrastructuur
CoreWeave, een voormalig cryptominingbedrijf dat nu rekenkracht verhuurt aan AI-bedrijven, heeft 47 miljard dollar aan schuld opgebouwd. Het bedrijf exploiteert naar eigen zeggen een netwerk van 52 datacenters wereldwijd, waarvan veel nog in aanbouw zijn of slechts als aankondiging bestaan. Het verloor vorig kwartaal 709 miljoen dollar op een omzet van 3,6 miljard. Crediteuren schatten de kans op wanbetaling in de komende vijf jaar op meer dan 60 procent.
CoreWeave financiert zijn groei met GPU-backed debt: leningen met computerchips van Nvidia als onderpand. Nvidia bezit ongeveer 11 procent van CoreWeave en garandeert de aankoop van onverkochte rekenkracht ter waarde van 6,3 miljard dollar. Hetzelfde Nvidia investeert ook in de klanten van CoreWeave, zoals OpenAI en Anthropic. Een dollar die Nvidia in een AI-bedrijf steekt, kan via CoreWeave terugvloeien als chipverkoop.
Het schandaal rond Jensen Huang heeft deze circulaire constructie blootgelegd. Als CoreWeave zijn schulden niet kan terugbetalen, raakt een groot deel van de AI-economie in de problemen. Meer dan 10 miljard dollar van de schuld komt volgend jaar al op de aflossingskalender.
Wat dit betekent in Nederland: De AI-boom rust op hefbomen die onzichtbaar blijven tot ze kraken: iets wat Nederlandse pensioenfondbeheerders nu beter in de gaten houden.
Onbevestigd: dit steunt op één bron; behandel de details met voorbehoud.
Bron: The Guardian
NU.nl · Headliner.nl · Business Insider · NOS · The Decoder · Tweakers · The Guardian
Transparantie: het maken van deze editie kostte ±€0,45 aan AI-modelgebruik (7-daags gemiddelde per editie; selectie, schrijven, verrijking en eindredactie meegeteld).